Fundacja Dom Autysty w Marszu dla Autyzmu „Chcemy być widzialni”
Grupa z Poznania pod Kancelarią Premiera
Marsz odbył się w piątek 25 września w Warszawie. Zorganizowali go Fundacja „515 kilometrów” oraz Porozumienie Autyzm-Polska, federacja 59 organizacji pozarządowych z całego kraju. Wzięli w nim osoby z autyzmem i ich opiekunowie, głównie rodzice, z różnych części Polski. W tym siedmioosobowa grupa reprezentująca Fundację Dom Autysty z Poznania.
Demonstracja rozpoczęła się przed Ministerstwem Finansów nieprzypadkowo. Organizatorzy – w tym Adam Kompowski, prezes Fundacji Dom Autysty i wiceprzewodniczący Porozumienia Autyzm-Polska – złożyli tam petycję dotyczącą uwzględnienia praw i potrzeb osób autystycznych w budżecie państwa.
Co będzie z moim dzieckiem, kiedy mnie zabraknie?
„Polska jest obecnie 20. gospodarką świata. Mimo dynamicznego rozwoju gospodarczego naszego kraju wsparcie dla najbardziej wrażliwych obywateli pozostaje niedofinansowane i pozbawione rozwiązań systemowych, a kluczowe problemy społeczne są pomijane i marginalizowane pod pretekstem braku środków w budżecie.
Każdego dnia rodzice i opiekunowie osób z autyzmem i innymi niepełnosprawnościami zadają Państwu Polskiemu fundamentalne pytanie: Co będzie z moim dzieckiem, kiedy mnie zabraknie? Nie dopuszczamy myśli, że po śmierci opiekunów nasze dzieci będą skazane na izolację i wegetację w nieprzystosowanych do ich indywidualnych potrzeb domach pomocy społecznej. Odpowiedzią na to egzystencjalne pytanie musi być stworzenie bezpiecznego, stabilnego i godnego systemu wsparcia w środowisku lokalnym” – czytamy w dokumencie, podpisanym przez Małgorzatę Rybicką, Przewodniczącą Porozumienia Autyzm-Polska, oraz Adama Kompowskiego, Wiceprzewodniczącego Porozumienia. Oboje są rodzicami dorosłych, niesamodzielnych osób z głęboką formą autyzmu.
Demonstranci nieśli ze sobą „kalkulator dla ministra finansów” z sylwetką człowieka na jednym z klawiszy i napisem „LICZY SIĘ CZŁOWIEK” na wyświetlaczu.
Marsz zakończył się pod Kancelarią Premiera. Był kontynuacją działań prowadzonych od wielu miesięcy.
6 grudnia 2025 roku ulicami Warszawy przeszedł pierwszy ogólnopolski marsz zorganizowany przez Fundację 515 kilometrów, a w kwietniu 2026 roku odbył się kolejny marsz „Chcemy być widzialni”. Podczas tych wydarzeń rodziny zwracały uwagę na problemy związane z dostępnością diagnostyki, edukacji, terapii oraz wsparcia dorosłych osób autystycznych.
Uczestnicy Marszu dla Autyzmu Chcemy być widzialni pod Kancelarią Premiera
Pełny tekst petycji do ministra finansów w sprawie zapewnienia w budżecie państwa środków na rozwój mieszkalnictwa wspomaganego dla osób z niepełnosprawnościami oraz na realizację zobowiązań w zakresie deinstytucjonalizacji:
Działając w imieniu osób w spektrum autyzmu, osób z niepełnosprawnościami, ich rodzin oraz 59 organizacji pozarządowych zrzeszonych w Porozumieniu AUTYZM-POLSKA, zwracamy się do Pana Ministra ze stanowczym apelem o uwzględnienie praw i bezpośrednich potrzeb osób z niepełnosprawnościami w projektach budżetu państwa.
Niedawna próba zaoszczędzenia pieniędzy z Funduszu Solidarnościowego przeznaczonych na asystencję osobistą dla osób z niepełnosprawnościami jest dobitnym przykładem ignorowania tych praw i potrzeb. Nie zgadzamy się także na zmniejszanie nakładów na opiekę wytchnieniową. Fundusz Solidarnościowy został utworzony po to, żeby wspierać potrzeby osób z niepełnosprawnościami, i temu powinien służyć.
Polska jest obecnie 20. gospodarką świata. Mimo dynamicznego rozwoju gospodarczego naszego kraju wsparcie dla najbardziej wrażliwych obywateli pozostaje niedofinansowane i pozbawione rozwiązań systemowych, a kluczowe problemy społeczne są pomijane i marginalizowane pod pretekstem braku środków w budżecie.
Każdego dnia rodzice i opiekunowie osób z autyzmem i innymi niepełnosprawnościami zadają Państwu Polskiemu fundamentalne pytanie:
Co będzie z moim dzieckiem, kiedy mnie zabraknie?
Nie dopuszczamy myśli, że po śmierci opiekunów nasze dzieci będą skazane na izolację i wegetację w nieprzystosowanych do ich indywidualnych potrzeb domach pomocy społecznej. Odpowiedzią na to egzystencjalne pytanie musi być stworzenie bezpiecznego, stabilnego i godnego systemu wsparcia w środowisku lokalnym.
W związku z powyższym wnosimy o:
1. Ustawowe i budżetowe zagwarantowanie środków na mieszkalnictwo wspomagane i małe formy zamieszkania: wprowadzenie stabilnego mechanizmu finansowania (np. w formie dedykowanej, zagwarantowanej ustawowo subwencji dla samorządów), który umożliwi tworzenie i długofalowe utrzymanie mieszkań wspomaganych oraz małych domów, w tym Wspomaganych Społeczności Mieszkaniowych, dla osób z autyzmem i złożonymi potrzebami wsparcia.
2. Realizację procesu deinstytucjonalizacji: przeznaczenie adekwatnych środków z budżetu państwa na wdrażanie państwowej strategii deinstytucjonalizacji, do której Polska zobowiązała się na forum międzynarodowym i europejskim, w tym w ramach Kon-wencji ONZ o prawach osób niepełnosprawnych. Trzeba odchodzić od domów pomocy społecznej na rzecz mieszkań wspieranych i małych domów z indywidualnym wspar-ciem.
3. Traktowanie wydatków na wsparcie środowiskowe jako inwestycji społecznej: odejście od myślenia o wsparciu osób z niepełnosprawnościami wyłącznie w kategoriach kosztu i uwzględnienie stałych, bezpiecznych rezerw finansowych na asystencję osobistą oraz mieszkalnictwo z usługami wsparcia dla niesamodzielnych osób z nie-pełnosprawnościami w kolejnych ustawach budżetowych.
Sprawa ta dotyczy całej społeczności osób w spektrum autyzmu i ich rodzin – nie tylko dorosłych, lecz także dzieci, których przyszłość zależy od decyzji finansowych podejmowanych dzisiaj. Dotyczy również osób z innymi niepełnosprawnościami.
Chcemy być widzialni! Oczekujemy od Ministerstwa Finansów oraz Rządu RP konkretnych, wiążących decyzji budżetowych, które dadzą rodzinom osób z niepełnosprawnościami poczucie bezpieczeństwa i pewność, że ich dzieci nie zostaną bez wsparcia dostosowanego do ich potrzeb. Liczymy na rozpoczęcie rozmów na temat poruszonych powyżej problemów.
Z poważaniem,
Małgorzata Rybicka, Przewodnicząca Porozumienia AUTYZM-POLSKA
Adam Kompowski, Wiceprzewodniczący Porozumienia AUTYZM-POLSKA